Η σαλπιγγογραφία, μια εξειδικευμένη μη επεμβατική απεικονιστική εξέταση που διενεργείται για την οπτικοποίηση κι επισκόπηση της μήτρας και των σαλπίγγων. Η εξέταση αυτή συνδράμει στην αξιολόγηση της διαβατότητας και της μορφολογίας των σαλπίγγων, συνήθως στα πλαίσια διερεύνησης της γυναικείας υπογονιμότητας. Η ουσία της σαλπιγγογραφίας έγκειται στην ικανότητά της να παρέχει λεπτομερείς εικόνες των σαλπίγγων, προσφέροντας πολύτιμες πληροφορίες για πιθανά εμπόδια, μη φυσιολογικές καταστάσεις ή διαταραχές που μπορεί να θέσουν εμπόδια στη διαδικασία επίτευξης εγκυμοσύνης.
Διαδικασία σαλπιγγογραφίας
Η διαδικασία της σαλπιγγογραφίας πραγματοποιείται σε ακτινολογικό εργαστήριο και περιλαμβάνει αρχικά την εισαγωγή ενός σκιαγραφικού υλικού στη μήτρα με τη βοήθεια ενός ειδικού καθετήρα. Στη συνέχεια, ασκείται πίεση στον καθετήρα προκειμένου να προωθηθεί το σκιαγραφικό υλικό προς τις σάλπιγγες, το οποίο έπειτα εξέρχεται από την πυελική περιοχή. Καθ’ όλη τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας προώθησης, λαμβάνονται διαδοχικές ακτινογραφίες της πυελικής περιοχής για τον έλεγχο της διαβατότητας των σαλπίγγων. Η εξέταση συνήθως εκτελείται μεταξύ της 7ης και 13ης ημέρας του εμμηνορροϊκού κύκλου, αμέσως μετά δηλαδή την έμμηνο ρύση, για να αποφευχθεί ο πιθανός κίνδυνος διακοπής μιας πρώιμης εγκυμοσύνης αλλά και τυχόν δυσφορία ή πυελικό άλγος.
Πότε ενδείκνυται η σαλπιγγογραφία
Η σαλπιγγογραφία ενδείκνυται κυρίως για την αξιολόγηση της γυναικείας υπογονιμότητας, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις όπου υπάρχει υποψία κάποιας παθολογικής διαταραχής των σαλπίγγων. Διενεργείται αρχικά προκειμένου να εκτιμηθεί εάν οι σάλπιγγες είναι διαβατές και λειτουργικές, κάτι που είναι απαραίτητο για τη φυσική σύλληψη. Η εξέταση επίσης συνδράμει στον εντοπισμό διαφόρων παθολογιών, όπως τυχόν αποφράξεις ή συμφύσεις των σαλπίγγων, συγγενείς ανωμαλίες, και άλλες παθήσεις όπως η υδροσάλπιγγα, καθεμία εκ των οποίων μπορεί να επηρεάσει την απρόσκοπτη λειτουργία των σαλπίγγων. Επιπλέον, αν και δεν πραγματοποιείται γι’ αυτό το λόγο, η εξέταση μπορεί να ανιχνεύσει ορισμένες παθήσεις της μήτρας, όπως ινομυώματα μήτρας, πολύποδες ή ενδομήτριες συμφύσεις, που μπορεί επίσης να συμβάλλουν στην υπογονιμότητα. Τέλος, η σαλπιγγογραφία διενεργείται για την προεγχειρητική και μετεγχειρητική αξιολόγηση των σαλπίγγων.
Ζητήματα & επιπλοκές της εξέτασης
Αν και η σαλπιγγογραφία παρέχει πολύτιμα διαγνωστικά δεδομένα, υπάρχουν ορισμένα ζητήματα που είναι σημαντικό να ληφθούν υπ’όψιν. Αρχικά, οι ασθενείς αισθάνονται δυσφορία ή πόνο κατά την τοποθέτηση του καθετήρα και την έγχυση του σκιαγραφικού υλικού. Παράλληλα, καθώς η εξέταση περιλαμβάνει τη λήψη ακτινογραφιών στην περιοχή της πυέλου, υφίσταται ανησυχία σχετικά με το ποσοστό της ακτινοβολίας που κατευθύνεται στις ωοθήκες. Μια πιθανή αλλά ιδιαίτερα σπάνια επιπλοκή της εξέτασης είναι επίσης η αλλεργική αντίδραση στο σκιαγραφικό υλικό. Τέλος, το γεγονός ότι η εξέταση διενεργείται σε ακτινολογικό εργαστήριο και όχι στο ασφαλές περιβάλλον ενός γυναικολογικού ιατρείου μπορεί να προκαλέσει ανησυχία σε ορισμένες γυναίκες.
Πώς η σύγχρονη υπερηχο-σαλπιγγογραφία επιλύει αρκετά ζητήματα
Η υπερηχοσαλπιγγογραφία αποτελεί μια προηγμένη διαγνωστική εξέταση που αποκαθιστά τις ανησυχίες τις οποίες εγείρει η κλασική σαλπιγγογραφία. Η υπερηχοσαλπιγγογραφία διενεργείται στην πλειοψηφία των περιπτώσεων σε γυναικολογικό ιατρείο ή κλινική με τη χρήση υπέρηχου και ενός λεπτού καθετήρα σιλικόνης. Η διαδικασία περιλαμβάνει την έγχυση ειδικού υποαλλεργικού σκιαγραφικού υγρού μέσω του τραχήλου της μήτρας χρησιμοποιώντας τον ειδικό καθετήρα σιλικόνης. Η πορεία και η έξοδος του σκιαγραφικού υλικού παρακολουθείται με υπέρηχο, ο οποίος χρησιμοποιείται ταυτόχρονα και καθοδηγητικά ώστε να απεικονιστούν με σαφήνεια οι σάλπιγγες.
Η νεότερη αυτή τεχνική ελαχιστοποιεί την δυσφορία και αποφεύγει την ακτινοβολία, προσφέροντας ασφάλεια ακόμη και κατά την εγκυμοσύνη. Δεν συνεπάγεται επίσης ιδιαίτερο κίνδυνο αλλεργίας λόγω της χρήσης ειδικά σχεδιασμένου σκιαγραφικού υλικού το οποίο είναι υποαλλεργικό και μη τοξικό. Επιπλέον, επιτρέπει την ταυτόχρονη αξιολόγηση της μήτρας και των ωοθηκών για την ανεύρεση τυχόν παθολογιών με την χρήση προηγμένων τεχνικών όπως το 3D υπερηχογράφημα ή το υδρο- υπερηχογράφημα, ενισχύοντας με αυτό τον τρόπο την διαγνωστική ακρίβεια. Ο Γυναικολόγος Ογκολόγος στην Αθήνα, Δρ. Γεώργιος – Μάριος Μακρής, πραγματοποιεί στο χώρο του ιατρείου την υπερηχοσαλπιγγογραφία, ανευρίσκοντας άμεσα και με ακρίβεια τυχόν παθολογίες των σαλπίγγων.