Σύμφωνα με το Market Insiders, η υπερβολική έμφαση στον έλεγχο αποτελεί μία από τις λιγότερο ορατές αλλά πιο καθοριστικές αιτίες μειωμένης οργανωσιακής απόδοσης. Παρότι συχνά παρουσιάζεται ως ένδειξη επαγγελματισμού, πειθαρχίας και ορθής διακυβέρνησης, στην πράξη ο έλεγχος λειτουργεί συχνά ως υποκατάστατο εμπιστοσύνης.
Ο έλεγχος υπόσχεται ασφάλεια. Στην πραγματικότητα όμως, δημιουργεί στασιμότητα.
Βραχυπρόθεσμη τάξη, μακροπρόθεσμη φθορά
Ο αυξημένος έλεγχος:
• μειώνει την ταχύτητα λήψης αποφάσεων
• αποθαρρύνει την πρωτοβουλία
• μεταφέρει την ευθύνη «προς τα πάνω»
• ενισχύει τη λογική «κάνω ό,τι μου λένε»
Όταν όλα χρειάζονται έγκριση, κανείς δεν αισθάνεται πραγματικά υπεύθυνος για το αποτέλεσμα.
Η απόδοση γίνεται διαδικαστική, όχι ουσιαστική.
Έλεγχος και micromanagement: η λεπτή γραμμή
Το micromanagement δεν είναι θέμα στυλ. Είναι ένδειξη έλλειψης εμπιστοσύνης.
Συνήθως εμφανίζεται όταν:
• η ηγεσία δεν εμπιστεύεται την κρίση των στελεχών
• η επιρροή βασίζεται περισσότερο στη θέση παρά στην ουσία
• το λάθος θεωρείται απειλή και όχι εργαλείο μάθησης
Ιδιαίτερα ειρωνικό είναι ότι το micromanagement εφαρμόζεται συχνότερα στους πιο ικανούς ανθρώπους — εκείνους που θα μπορούσαν να λειτουργήσουν αυτόνομα και να αποδώσουν καλύτερα με λιγότερη παρέμβαση.
Γιατί ο έλεγχος δεν παράγει ηγεσία
Ο έλεγχος και η ηγεσία δεν είναι συνώνυμα. Έχουν διαφορετική φιλοσοφία.
Ο έλεγχος εστιάζει στη διαδικασία.
Η ηγεσία εστιάζει στην κατεύθυνση.
Ο έλεγχος μειώνει την αβεβαιότητα βραχυπρόθεσμα.
Η ηγεσία αυξάνει τη δυνατότητα απόδοσης μακροπρόθεσμα.
Όταν η διοίκηση επενδύει υπερβολικά στον έλεγχο, στέλνει ένα σαφές μήνυμα στον οργανισμό:
η κρίση δεν είναι αποδεκτή — μόνο η συμμόρφωση.
Αυτό όμως ακυρώνει ακριβώς εκείνο που χρειάζονται οι σύγχρονοι οργανισμοί: ανθρώπους που σκέφτονται, αποφασίζουν και αναλαμβάνουν ευθύνη.
Τι πραγματικά ορίζει την ουσιαστική ηγεσία
Ηγεσία δεν είναι η επιτήρηση.
Είναι η δημιουργία πλαισίου μέσα στο οποίο οι άνθρωποι μπορούν να αποδώσουν.
Ηγεσία σημαίνει πλαίσιο, όχι έλεγχο
Στην πράξη, η ουσιαστική ηγεσία περιλαμβάνει:
• σαφείς στόχους και ξεκάθαρες προτεραιότητες
• ορισμένα όρια, όχι αόριστους κανόνες
• ελευθερία επιλογών εντός πλαισίου
• εμπιστοσύνη στην επαγγελματική κρίση
• λογοδοσία χωρίς μικροδιαχείριση
Ο έλεγχος δεν εξαφανίζεται. Αλλάζει ρόλο.
Από μηχανισμός φόβου, γίνεται μηχανισμός ευθύνης.
Δείτε επίσης: Επενδύσεις σε Ακίνητα 2026: Γιατί το Real Estate Marketing στην Αθήνα είναι το Κλειδί για την Υπεραξία
Η ψυχολογική διάσταση της ηγεσίας
Η διαφορά ανάμεσα στον έλεγχο και την ηγεσία είναι βαθιά ψυχολογική.
Η ηγεσία απαιτεί ασφάλεια ρόλου.
Απαιτεί την αποδοχή ότι οι άλλοι μπορούν να σκεφτούν, να διαφωνήσουν και — ενίοτε — να κάνουν λάθος.
Ο έλεγχος, αντίθετα, προκύπτει συχνά από:
• φόβο απώλειας ελέγχου
• ανασφάλεια ρόλου
• δυσκολία αποδοχής αμφισβήτησης
• ανάγκη επιβεβαίωσης μέσω εξουσίας
Όσο πιο ανασφαλής η ηγεσία, τόσο πιο ασφυκτικός ο έλεγχος.
Τι κερδίζουν οι οργανισμοί που επενδύουν στην ηγεσία
Οι οργανισμοί που μετακινούνται από τον έλεγχο προς την ηγεσία παρατηρούν σταδιακά:
• αυξημένη εμπλοκή στελεχών
• ταχύτερη λήψη αποφάσεων
• περισσότερη πρωτοβουλία
• ουσιαστικότερη λογοδοσία
• μεγαλύτερη ανθεκτικότητα στην αλλαγή
Η απόδοση δεν επιβάλλεται. Αναδύεται.
Έλεγχος, ηγεσία και ανταγωνιστικό πλεονέκτημα
Σε αγορές που αλλάζουν γρήγορα, ο υπερβολικός έλεγχος λειτουργεί ως μειονέκτημα.
Η ταχύτητα, η προσαρμοστικότητα και η κρίση δεν ευδοκιμούν σε περιβάλλοντα όπου όλα χρειάζονται άδεια.
Η ηγεσία, αντίθετα, δημιουργεί οργανισμούς που μπορούν να κινηθούν χωρίς να περιμένουν εντολές σε κάθε βήμα.
Και αυτό δεν είναι θέμα κουλτούρας.
Είναι θέμα στρατηγικής.
Συμπέρασμα
Η διαφορά ανάμεσα στον έλεγχο και την ηγεσία δεν είναι διαδικαστική.
Είναι ψυχολογική και στρατηγική.
Οι οργανισμοί που βασίζονται στον έλεγχο μπορούν να διατηρήσουν τάξη.
Οι οργανισμοί που επενδύουν στην ηγεσία δημιουργούν απόδοση, ανθεκτικότητα και εξέλιξη.
Σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας, η εμπιστοσύνη δεν είναι ρίσκο.
Είναι προϋπόθεση ηγεσίας.
Μπορεί να σας ενδιαφέρει: Όταν η ηγεσία φοβάται τους ικανούς ανθρώπους