Εξαγωγές: Ποιοι κλάδοι υπεραποδίδουν και πού υστερούμε
Εξαγωγές, κοντέινερ ©Freepik Από Βαγγέλης Μανδραβέλης Η παραγωγή αγροτικών προϊόντων, η μεταποίηση τροφίμων και η ενέργεια, είναι τρεις κλάδοι στους οποίους η ελληνική επιχειρηματικότητα τα τελευταία 10-15 χρόνια κέρδισε έδαφος, προχώρησε σε εξαγωγές και ενίσχυσε την ανταγωνιστικότητα της χώρας μας. Πλέον, στην Ελλάδα, παράγονται περισσότερα αγροτικά προϊόντα από ό,τι στο παρελθόν και πωλούνται στο εξωτερικό. Επιπλέον, η μεταποίηση τροφίμων έχει καταστεί μια ισχυρή εξαγωγική δύναμη της χώρας η οποία αποφέρει ετήσια πλεονάσματα της τάξης άνω του 1 δισ. ευρώ ετησίως. Από την άλλη πλευρά, ο τομέας της ενέργειας, αν και παραμένει ελλειμματικός στο εξωτερικό ισοζύγιό του, εντούτοις φαίνεται ότι οι επενδύσεις που γίνονται τόσο στην επεξεργασία ορυκτών καυσίμων (Motor-Oil, Helleniq Energy), όσο και των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, οδηγούν σε μείωση της εξάρτησής της χώρας από το εξωτερικό. Ακόμη πλεονασματικός για τη χώρα αναδεικνύεται ο κλάδος επεξεργασίας αργιλίου (βωξίτης, αλουμίνιο), με τις μεγάλες μονάδες της Metlen, της Viohalco κ.ά., να κυριαρχούν όχι στην ελληνική, αλλά στην ευρωπαϊκή Αγορά. Ο κλάδος των ποτών (παραγωγοί μπύρας, κρασιού κ.λπ.), αναψυκτικών (Coca-Cola) και προϊόντων καπνού επίσης είναι πλεονασματικός για τη χώρα, κυρίως εξαιτίας των προϊόντων καπνού, είτε ακατέργαστων, είτε επεξεργασμένων (Παπαστράτος, JTI). Σύμφωνα με μελέτη της εταιρείας Stochasis, η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της χώρας μας στους έξι αυτούς ξεχωριστούς κλάδους, οδήγησε σε ετήσια βελτίωση του εμπορικού ισοζυγίου της χώρας κατά περίπου 4,9 δισ. ευρώ μεταξύ 2011 και 2023. Προς την κατεύθυνση αυτή, συνέβαλαν και ειδικοί λόγοι, όπως είναι οι μεγάλες ανατιμήσεις σε ορισμένα προϊόντα όπως π.χ. το ελαιόλαδο. Το 2023 οι εξαγωγές ελαιόλαδου από την Ελλάδα εκτοξεύθηκαν σε 1,3 δισ. ευρώ, από 0,86 δισ. ευρώ, που ήταν το 2022, μια αύξηση που δεν δικαιολογείται από τον όγκο, αλλά από την μεταβολή της τιμής. Επιπλέον, κλάδοι που βοήθησαν το εξωτερικό εμπόριο της χώρας, είναι τα γαλακτοκομικά-τυροκομικά, που από το 2020 και μετά είναι πλεονασματικοί κλάδοι, ενώ μέχρι και το 2019 ήταν ελλειμματικοί. Επίσης σημαντικά πλεονασματικός είναι ο κλάδος των ιχθυοκαλλιεργειών, ενώ αντίθετα, βαριά ελλειμματικός στην Ελλάδα είναι ο κλάδος του κρέατος. Το έλλειμμα στα προϊόντα κρέατος το 2023 ξεπέρασε το 1,5 δισ. ευρώ, από 1 δισ. ευρώ που ήταν στη δεκαετία του 2010. Η επιδείνωση αυτή, εξανέμισε μεγάλο μέρος της μεγάλης αύξησης των ελληνικών εξαγωγών σε γεωργοκτηνοτροφικά προϊόντα, όπως είναι τα γαλακτοκομικά και οι ιχθυοκαλλιέργειας της περιόδου, 2011-2023. Συνολικά, ωστόσο, η πρωτογενής παραγωγή καθίσταται το success story της ελληνικής επιχειρηματικότητας. Από βαριά ελλειμματικός κλάδος, που ήταν στην εποχή έναρξης της οικονομικής κρίσης, γύρισε στο «πράσινο» το 2023 και πλέον είναι οριακά πλεονασματικός. Το ίδιο ισχύει και με τη μεταποίηση τροφίμων, όπου το μικρό πλεόνασμα της περιόδου 2010-2011, έχει πλέον μετατραπεί σε ισχυρό πλεόνασμα, άνω του 1 δισ. ευρώ σε ετήσια βάση τα τελευταία χρόνια. Τέλος, και ο τομέας ενέργειας, αν και παραμένει ελλειμματικός, την τελευταία 10ετία βελτίωσε σημαντικά τη θέση του. Οι εξαγωγές ενεργειακών προϊόντων την περίοδο 2011-2023 αυξήθηκαν κατά 122%, όταν οι εισαγωγές αυξήθηκαν κατά 56%. Το έλλειμα περιορίσθηκε κατά περίπου 1 δισ. ευρώ σε ετήσια βάση και αυτό συμβαίνει παρά το γεγονός ότι και το 2023, οι αναταράξεις στον τομέα της ενέργειας συνεχίζονται, αφού δεν έχουν κλείσει ακόμη οι «πληγές» που έχει ανοίξει ο ρωσο-ουκρανικός πόλεμος. Πού υποχωρήσαμεΚάπου εδώ όμως τελειώνουν οι επιτυχίες της ελληνικής επιχειρηματικότητας και ξεκινούν οι κλασικές εξαρτήσεις της χώρας από τα προϊόντα των εξωτερικών αγορών. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας Stochasis (Ελληνικές Εξαγωγές: Εξελίξεις – Προοπτικές), η χώρα παραμένει εξαρτημένη στις υπόλοιπες 14 μεγάλες κατηγορίες εξωτερικού εμπορίου της χώρας με βάση την συνδυασμένη ονοματολογία των αγαθών (κατηγοριοποίηση αγαθών κατά CN). Ο βασικότερος κλάδος εξάρτησης της χώρας από αγορές του εξωτερικού είναι οι κλάδοι αυτοκινήτων, αεροπλάνων και πλοίων. Το έλλειμμα στη συγκεκριμένη αγορά, το 2023 έφτασε τα 4,7 δισ. ευρώ, με το 90% αυτού του ελλείμματος να το διαμορφώνει η αγορά του αυτοκινήτου. Και δεν είναι μόνον αυτό. Το έλλειμμα επιδεινώνεται επικίνδυνα, αφού από περίπου 1,7 δισ. ευρώ που ήταν το 2011, το 2023 πλησίασε τα 4,7 δισ. ευρώ, ενώ εκτιμάται δε ότι υπήρξε ακόμη μεγαλύτερη διεύρυνση μέσα στο 2024. Αξίζει να αναφερθεί ότι το εμπορικό έλλειμμα της χώρας στα οχήματα (CN 87 που περιλαμβάνει κάθε είδους αυτοκινούμενου), το 2023 έχει ξεπεράσει κατά πολύ το έλλειμμα του 2009. Επίσης, μεγάλα ελλείμματα σημειώνει η Ελλάδα, σε όλες τις κατηγορίες εργαλείων και μηχανών που αξιοποιούνται στην επικράτειά της, είτε αυτά αφορούν ηλεκτρικές μηχανές, οπτικοακουστικές μηχανές, Η/Υ και άλλο ηλεκτρονικό εξοπλισμό. Η Ελλάδα ακόμη είναι έντονα εξαρτημένη και από είδη ένδυσης και υπόδησης, καθώς πλέον οι ελληνικές επιχειρήσεις δεν μπορούν να ανταγωνιστούν τις μεγάλες πολυεθνικές αλυσίδες διάθεσης ειδών ένδυσης και υπόδησης που παράγουν στο εξωτερικό και σαρώνουν την εγχώρια αγορά σε πωλήσεις. Μάλιστα, φαίνεται ότι στα χρόνια της κρίσης, παρά τη μείωση του ελλείμματος στα είδη ένδυσης και υπόδησης, πήρε πάλι την ανιούσα και μάλιστα το 2023, το συγκεκριμένο έλλειμμα οδεύει σε ιστορικό υψηλό (2,4 δισ. ευρώ). Τη συγκεκριμένη χρονιά, εισήγαμε υποδήματα και ενδύματα, αξίας 3,6 δισ. ευρώ και εξήγαμε αντίστοιχα προϊόντα αξίας 1,2 δισ. ευρώ. Τέλος, βαριά εξαρτημένη από εισαγωγές είναι και η εγχώρια αγορά χημικών, παρά την σημαντικά ανάκαμψη της φαρμακοβιομηχανίας. Το ελλειμματικό εμπορικό ισοζύγιο, παρά τη σημαντική αύξηση των εξαγωγών (ιδίως στη φαρμακοβιομηχανία) επιδεινώθηκε στα χρόνια κρίσης έστω και οριακά. Πηγή: powergame.gr
Πώς χρηματοδοτούνται οι αειφόρες επενδύσεις στην Ελλάδα – Οι τράπεζες και οι στόχοι του ΕΣΕΚ
green investment Από την Πένη Χαλάτση Οι ευρωπαϊκοί στόχοι για τη μετάβαση σε μια οικονομία μηδενικού άνθρακα και τα εργαλεία που έχει εισάγει η ΕΕ όπως είναι η Ταξινομία έχουν θέσει ένα νέο πλαίσιο στον τρόπο που οι τράπεζες χρηματοδοτούν τις επιχειρήσεις. Η Ελλάδα προσαρμόζεται σταδιακά στις νέες απαιτήσεις και χρησιμοποιεί όλα τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία που παρέχουν θεσμοί και οργανισμοί (Ταμείο Ανάκαμψης, ΕΣΠΑ, EBRD, ΕΤΕπ κλπ). Σε επίπεδο εθνικής πολιτικής, το αναθεωρημένο ΕΣΕΚ περιλαμβάνει και τη διάσταση της οικονομικής αποδοτικότητας και προτεραιοποιεί τεχνολογικά ώριμες λύσεις (όπως π.χ οι ΑΠΕ) που θεωρούνται πιο οικονομικές και αποτελούν τα βασικά εργαλεία στα οποία θα στηριχθεί η χώρα μας για την μείωση των εκπομπών. Στο πλαίσιο αυτό η αγορά αναζητά τη χρυσή τομή, μεταξύ των ευρωπαϊκών υποχρεώσεων, της εθνικής στρατηγικής για το κλίμα και τις ελληνικές ιδιαιτερότητες ενώ οι τράπεζες καλούνται να καλύψουν το μεγάλο κενό στα κεφάλαια που απαιτούνται για την πράσινη μετάβαση. Οι προβλέψεις του ΕΣΕΚ και τα κεφάλαια που θα απαιτηθούν για τις πράσινες επενδύσειςΜιλώντας σε εκδήλωση που διοργάνωσε το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για το Κλίμα (το οποίο αποτελεί πρωτοβουλία της Γενικής Διεύθυνσης για το Κλίμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής), ο κ. Θάνος Ζαρόγιαννης, Σύμβουλος Ενεργειακής Μετάβασης στο υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας, επεσήμανε ότι το ΕΣΕΚ, μέχρι το 2030, προτάσσει την απανθρακοποίηση της ηλεκτροπαραγωγής και τον εξηλεκτρισμό της τελικής κατανάλωσης και σταδιακά μέχρι το 2040 υλοποιούνται ο πολιτικές που θα συμβάλουν σε αυτούς τους στόχους. Από την άλλη, σε άλλους τομείς οι οποίοι δεν έχουν ωριμάσει και θεωρούνται πιο ακριβοί όπως είναι για παράδειγμα, το υδρογόνο, υπάρχουν προβλέψεις στο ΕΣΕΚ αλλά «δεν μπαίνουμε μπροστά», όπως χαρακτηριστικά σημείωσε, γιατί κάτι τέτοιο θα απαιτούσε τεράστιους πόρους βραχυπρόθεσμα. Στο τελικό κείμενο που υποβλήθηκε, προβλέπονται επενδύσεις 95 δισ. ευρώ μέχρι το 2030 και 340 δισ. για το διάστημα 2030-2050. Πρόκειται για επενδύσεις οι οποίες θα αφορούν σε δημόσιους πόρους αλλά και ιδιωτική συμμετοχή καθώς προϋπόθεση για να επιτευχθούν οι φιλόδοξοι (και δαπανηροί) στόχοι είναι να υπάρξουν και ιδιωτικά κεφάλαια. Πώς χρηματοδοτούν οι ελληνικές τράπεζες τις αειφόρες επενδύσειςΗ Ευρωπαϊκή Επιτροπή από το 2018 μέσω του προγράμματος δράσης για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη έχει δώσει εντολή στον τραπεζικό τομέα να κατευθύνει κεφάλαια στις αειφόρες επενδύσεις, κάτι που ήδη πράττουν οι ελληνικές τράπεζες και μάλιστα η αρχή προς αυτή την κατεύθυνση είχε γίνει πολύ νωρίτερα στο πλαίσιο της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης. Δεδομένου ότι η χρηματοδοτική ικανότητα του δημόσιου τομέα δεν επαρκεί για να καλύψει αυτή την αλλαγή καθώς απαιτούνται μεγάλα κεφάλαια, ο ρόλος των τραπεζών καθίσταται κομβικός. Ο κ. Παναγιώτης Χαμπέσης, Επικεφαλής του Τομέα Αναπτυξιακών Προγραμμάτων και του ESG Unit της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών, μιλώντας στην εκδήλωση σημείωσε ότι απαιτούνται 1,5 τρις ετησίως για τις αειφόρες επενδύσεις και ενώ υπάρχουν εργαλεία όπως είναι το RRF (το 40% των πόρων έχει πράσινη στόχευση), το ΕΣΠΑ, το νέο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο σε επίπεδο ΕΕ (επίσης οριζόντια με το 30% των πόρων του σε περιβαλλοντικές δράσεις δηλαδή περί τα 700 δισ.), τα προγράμματα της EBRD καθώς και εγχώρια προγράμματα των ελληνικών τραπεζών αλλά και οι προβλέψεις στον αναπτυξιακό νόμο όπου υπάρχει ειδικό καθεστώς για πράσινα εργαλεία, οι πόροι αυτοί δεν επαρκούν. Για να πιάσουμε το στόχο για μηδενικές εκπομπές το 2050, είναι κρίσιμος ο ρόλος του χρηματοπιστωτικού συστήματος καθώς η πλειονότητα των ιδιωτικών ροών κεφαλαίων περνά κυρίως μέσα από τις τράπεζες. «Αν μπορέσουμε αυτές να τις βγάλουμε με ένα sustainable πρόσημο, είμαστε ασφαλείς», ανέφερε σχετικά. Οι πράσινες χρηματοδοτήσεις της Ευρωπαϊκής Τράπεζας ΕπενδύσεωνΗ Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων έχει προγραμματίσει να διοχετεύσει 1 τρισ. ευρώ σε αειφόρες επενδύσεις μέχρι το 2030 ενώ από το 2021 εφαρμόζει μια φιλόδοξη πολιτική η οποία θα προωθεί πάνω από το 50% των ετήσιων χρηματοδοτήσεων σε βιώσιμες επενδύσεις. Όπως σημείωσε η κ. Μαριάννα Ναθαναήλ, επικεφαλής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων στην Ελλάδα, στόχος είναι όλες οι χρηματοδοτήσεις να συμπορεύονται με τη Συμφωνία του Παρισιού και να μην αντιτάσσονται στο χάρτη της ΕΕ για το Κλίμα. Στο πλαίσιο αυτό, δεν γίνονται επενδύσεις σε ορυκτά καύσιμα ενώ η τράπεζα είναι η πρώτη που δημιούργησε την έννοια των green bonds και η πρώτη που άντλησε από τις αγορές κεφάλαια τα οποία με συγκεκριμένη μεθοδολογία ελέγχονται για το που πάνε οι επενδύσεις. Όσον αφορά στην Ελλάδα, οι επενδύσεις το 2024 προσέγγισαν συνολικά τα 90 δισ. ευρώ εκ των οποίων το 60% ήταν αειφόρες και το 40% αφορούσε στην πράσινη Ενέργεια. Πιο συγκεκριμένα, στηρίχθηκαν τόσο ο ιδιωτικός όσο και ο δημόσιος τομέας και μέσω και των ελληνικών τραπεζών η ΕΤΕπ χρηματοδότησε έργα νέων ΑΠΕ και μάλιστα από ομίλους οι οποίοι δεν είναι παραδοσιακά στο χώρο, έργα για δίκτυα και αποθήκευση καθώς και smart metering και σταθμούς φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων. Σύμφωνα με μελέτη που επικαλέστηκε η επικεφαλής της τράπεζας, κάθε ευρώ που επενδύεται στην κλιματική προσαρμογή λειτουργεί ως 5 ή 7 ευρώ καθώς οι επενδύσεις αυτές «προλαβαίνουν» το κόστος της καταστροφής. Πηγή: insider.gr
Πώς θα αυξηθούν τα εισοδήματα και πόσο αντέχει η οικονομία
Οι μεγάλες αυξήσεις στα ενοίκια, στην ενέργεια, στα τρόφιμα αλλά και στις υπηρεσίες συμπιέζουν τα πραγματικά εισοδήματα, με αποτέλεσμα το βιοτικό επίπεδο να βελτιώνεται μόνο οριακά Από τη Μαρία Βουργάνα Το οικονομικό επιτελείο δίνει έμφαση στην αύξηση των εισοδημάτων εντός του 2025, την οποία φαίνεται πως θα προσπαθήσει να καταφέρει κυρίως με μειώσεις φόρων και εισφορών. Ο πρωθυπουργός είχε θέσει προεκλογικά ως στόχο την αύξηση του μέσου μισθού στα 1.500 ευρώ και την αύξηση του κατώτατου μισθού στα 950 ευρώ μέχρι το 2027. Το 2024, ο μέσος μισθός διαμορφώθηκε στα 1.342 ευρώ, αυξημένος κατά 7,2% σε σχέση με το 2023. Ο δε κατώτατος μισθός είναι στα 830 ευρώ, μετά την τελευταία του αύξηση τον περασμένο Απρίλιο. Το βιοτικό επίπεδο βελτιώνεται μόνο οριακά λόγω των μεγάλων αυξήσεων σε ενοίκια, ενέργεια και τρόφιμα Ωστόσο, οι στόχοι για αύξηση των εισοδημάτων συνδέονται άμεσα με τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας. Τα στοιχεία από το σύστημα Εργάνη που δημοσιεύθηκαν, σε συνδυασμό με την εκτέλεση του προϋπολογισμού, δείχνουν ότι οι στόχοι που έχει θέσει ο Κυριάκος Μητσοτάκης μοιάζουν επιτεύξιμοι. Το ερώτημα, όμως, είναι αν αντέχει η ελληνική οικονομία τόσο μεγάλες αυξήσεις ώστε να επιτευχθεί πραγματική βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των Ελλήνων, καθώς και σύγκλιση με την υπόλοιπη Ευρώπη. Οι μεγάλες αυξήσεις στα ενοίκια, στην ενέργεια, στα τρόφιμα αλλά και στις υπηρεσίες συμπιέζουν τα πραγματικά εισοδήματα, με αποτέλεσμα το βιοτικό επίπεδο να βελτιώνεται μόνο οριακά. «Η οριστική απάντηση στην ακρίβεια είναι η μόνιμη αύξηση των μισθών. Είναι προτεραιότητά μας, είναι εθνικός στόχος», δήλωσε πρόσφατα ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης με αφορμή τα στοιχεία της ετήσιας έκθεσης του συστήματος Εργάνη για τους μισθούς, επαναλαμβάνοντας τη δέσμευση της κυβέρνησης για αύξηση του μέσου μισθού στα 1.500 ευρώ και του κατώτατου στα 950 ευρώ έως τις εκλογές του 2027. Εισοδήματα: Οι κυβερνητικοί στόχοιΓια να επιτευχθούν οι κυβερνητικοί στόχοι θα πρέπει οι ετήσιες αυξήσεις μισθών να κυμαίνονται από 4,8% έως 5,3%. Ο ρυθμός αύξησης του κατώτατου μισθού θα είναι περίπου στα 40 ευρώ ετησίως, έτσι ώστε σταδιακά από τα 830 ευρώ το 2024 να διαμορφωθεί στα 950 ευρώ το 2027, ενώ η επίτευξη του κυβερνητικού στόχου για διαμόρφωση του μέσου μισθού στα 1.500 ευρώ το 2027 προϋποθέτει ετήσια αύξηση άνω των 50 ευρώ. Ο μέσος μισθός το 2024 ανήλθε στα 1.342 ευρώ από 1.251 που ήταν το 2023, καταγράφοντας αύξηση 7,2%, σύμφωνα με την ετήσια έκθεση του συστήματος Εργάνη. Η σημαντική άνοδος των αποδοχών το περασμένο έτος επηρεάστηκε από την αύξηση των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων, από την επαναφορά των επιδομάτων προϋπηρεσίας (τριετιών) στον ιδιωτικό τομέα καθώς και από την αύξηση του κατώτατου μισθού, η οποία επιδρά και στις ανώτερες μισθολογικές βαθμίδες ασκώντας πιέσεις για αυξήσεις. Οι αυξήσεις στους μισθούς εκτιμάται ότι φέτος θα κατεβάσουν ταχύτητα και θα «τρέξουν» με πιο αργούς ρυθμούς, με την Τράπεζα της Ελλάδος να προβλέπει αυξήσεις μισθών κατά 5,6% οι οποίες θα προέλθουν κυρίως από την αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας αλλά και από το ξεπάγωμα των τριετιών στον ιδιωτικό τομέα. Μεγαλύτερες αυξήσεις. Στο οικονομικό επιτελείο εκτιμούν ότι η οικονομία θα πάει καλύτερα από τις παραδοχές του Προγράμματος Σταθερότητας και δεν αποκλείουν ο μέσος μισθός να ξεπεράσει τα 1.500 ευρώ το 2027. Σύμφωνα με τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστή Χατζηδάκη, «αν τα πράγματα εξελιχθούν κανονικά και λίγο χειρότερα, καθώς είμαστε πάντοτε συντηρητικοί στις προβλέψεις μας, θα προχωρήσουμε σε περαιτέρω αυξήσεις αποδοχών και μειώσεις φόρων, που θα ανακοινωθούν από τον Πρωθυπουργό το φθινόπωρο στη ΔΕΘ». Μείωση φόρων. Η ενίσχυση των εισοδημάτων περνάει μέσα και από τη μείωση των φόρων, με το οικονομικό επιτελείο να σχεδιάζει παρεμβάσεις στη φορολογική κλίμακα με στόχο ελάφρυνση των νοικοκυριών με μεσαία εισοδήματα 20.000 έως 40.000 ευρώ. Για παράδειγμα, μια μείωση του φορολογικού συντελεστή στο κλιμάκιο που περιλαμβάνει τα εισοδήματα από 10.001 έως 20.000 ευρώ από το 22% που είναι σήμερα στο 15% φέρνει ετήσια ελάφρυνση ύψους 700 ευρώ, οδηγώντας σε έμμεση αύξηση αποδοχών κατά 50 ευρώ τον μήνα για τους εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα με τους 14 μισθούς. Ασφαλιστικές εισφορές. Εργαζόμενοι και εργοδότες θα πάρουν άλλη μία φορο-ανάσα έως το 2027 με την περαιτέρω μείωση κατά μισή ποσοστιαία μονάδα των ασφαλιστικών εισφορών, ενώ οι φορολογούμενοι θα βλέπουν τα τεκμήρια να «χαλαρώνουν», μέχρι να καταργηθούν οριστικά. Πηγές: Premium έκδοση «Τα ΝΕΑ» & ot.gr
Σαντορίνη: Οι κλυδωνισμοί από τους σεισμούς & η επόμενη μέρα στον τουρισμό
Συνεχείς σεισμοί στη Σαντορίνη © Eurokinissi /Κώστας Τζούμας Από Βίκη Τρύφωνα Η αυξημένη σεισμική δραστηριότητα στη Σαντορίνη τις τελευταίες δύο εβδομάδες έχει εγείρει ερωτήματα για τις επιπτώσεις στον τουριστικό κλάδο του νησιού, έναν από τους ισχυρότερους πυλώνες της ελληνικής οικονομίας. Παρ’ ότι η κατάσταση βρίσκεται υπό παρακολούθηση από επιστημονικούς και κρατικούς φορείς, η τουριστική βιομηχανία προσπαθεί να διαχειριστεί την αβεβαιότητα. Πάντως, προς το παρόν δεν υπάρχει σοβαρό κύμα ακυρώσεων, με τη Σαντορίνη να διατηρεί την εικόνα της ως κορυφαίου προορισμού. Ακυρώσεις και κρατήσεις: Αντοχή παρά την αβεβαιότηταΣύμφωνα με τις τελευταίες αναφορές από φορείς της τουριστικής βιομηχανίας, η σεισμική δραστηριότητα δεν έχει προκαλέσει ακυρώσεις κρατήσεων στη Σαντορίνη, τουλάχιστον σε επίπεδο που να επηρεάζει αισθητά την τουριστική περίοδο. Ο περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου, Γιώργος Χατζημάρκος, τόνισε ότι δεν έχει καταγραφεί κύμα ακυρώσεων, κάτι που δημιουργεί αισιοδοξία για τη σεζόν που ακολουθεί. «Πληροφορήθηκα ότι δεν υπάρχουν ακυρώσεις στη Σαντορίνη και αυτό είναι ένα θετικό μήνυμα», δήλωσε χαρακτηριστικά. Επιπλέον, ο γενικός γραμματέας του ΕΟΤ, Ανδρέας Φιορεντίνος, επισήμανε πως δεν έχει καταγραφεί «πάγωμα» στις κρατήσεις, παρ’ όλο που υπάρχει έντονο ενδιαφέρον από τις διεθνείς αγορές για την εξέλιξη της κατάστασης. Ωστόσο, οι επαγγελματίες του τουρισμού θεωρούν ότι το πραγματικό «κρας τεστ» θα είναι το Πάσχα, καθώς τότε το νησί υποδέχεται μεγάλο όγκο επισκεπτών από το εξωτερικό. Αν η κατάσταση ομαλοποιηθεί, η τουριστική σεζόν μπορεί να ξεκινήσει χωρίς ουσιαστικές επιπτώσεις. Παρ’ όλα αυτά, προκύπτει ένα νέο πρόβλημα: η έλλειψη εργαζομένων. Πολλοί εργάτες που απασχολούνταν σε οικοδομικές και ξενοδοχειακές εργασίες έφυγαν από το νησί λόγω της αβεβαιότητας, με τον πρόεδρο της Ένωσης Ξενοδόχων Θήρας, Αντώνη Παγώνη, να υπογραμμίζει την ανάγκη να επιστρέψουν εγκαίρως, ώστε να διασφαλιστεί η εύρυθμη λειτουργία των επιχειρήσεων. Κρουαζιέρα: Προσωρινές ανακατευθύνσεις, αλλά όχι ακυρώσειςΟ κλάδος της κρουαζιέρας επηρεάζεται άμεσα από τη σεισμική δραστηριότητα, καθώς οι μεγάλες εταιρείες αναπροσαρμόζουν προσωρινά τα δρομολόγιά τους. Μέχρι τον Ιούνιο υπολογίζεται ότι περίπου 170 προσεγγίσεις κρουαζιερόπλοιων στη Σαντορίνη θα αναδρομολογηθούν, με τις εταιρείες να αναζητούν εναλλακτικούς προορισμούς. Όπως σημείωσαν στελέχη του κλάδου, «κανείς δεν θα πάρει το ρίσκο να στείλει πλοίο με χιλιάδες τουρίστες στη Σαντορίνη, αν υπάρχει έστω και η παραμικρή αβεβαιότητα». Ήδη το κρουαζιερόπλοιο Viking Star αναγκάστηκε να ελλιμενιστεί στη Σούδα αντί για τη Σαντορίνη, φιλοξενώντας σχεδόν 900 επιβάτες. Η Σούδα και το Ηράκλειο Κρήτης φαίνεται να εξελίσσονται σε προσωρινές εναλλακτικές λύσεις, προσφέροντας ασφαλείς επιλογές για τις εταιρείες κρουαζιέρας. Το πλήγμα για τη Σαντορίνη είναι σημαντικό, καθώς η κρουαζιέρα αποτελεί κεντρικό μοχλό ανάπτυξης για το νησί. Για το 2025 είχαν προγραμματιστεί περίπου 800 αφίξεις κρουαζιερόπλοιων, φέρνοντας δεκάδες χιλιάδες επισκέπτες. Εάν η σεισμική δραστηριότητα συνεχιστεί, το νησί μπορεί να χάσει ένα σημαντικό ποσοστό αυτής της τουριστικής ροής. Παρ’ όλα αυτά, οι επαγγελματίες παραμένουν αισιόδοξοι, ελπίζοντας ότι μετά τον Ιούνιο οι εταιρείες θα επαναφέρουν τη Σαντορίνη στα βασικά δρομολόγιά τους. Θεσμικές κινήσεις για τη διαχείριση της κρίσης και την προβολή της ΣαντορίνηςΗ ελληνική κυβέρνηση και οι τοπικές αρχές βρίσκονται σε διαρκή κινητοποίηση για να διαχειριστούν τις επιπτώσεις της κρίσης και να ενισχύσουν την προβολή του νησιού. Ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, δεσμεύθηκε για χρηματοδότηση ύψους 3 εκατ. ευρώ, ώστε να βελτιωθούν οι υποδομές και να δημιουργηθεί πύλη διαφυγής στο νότιο τμήμα της Σαντορίνης. Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη ειδικό σχέδιο προβολής του νησιού, ακολουθώντας το μοντέλο που εφαρμόστηκε στη Ρόδο μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές του 2023. Η υπουργός Τουρισμού, Όλγα Κεφαλογιάννη, συναντήθηκε με φορείς του νησιού για τη διαμόρφωση στρατηγικής, δίνοντας έμφαση στη συνεργασία μεταξύ του κράτους, της τοπικής αυτοδιοίκησης και των επαγγελματιών του τουρισμού. Αντίστοιχα, ο γενικός γραμματέας του ΕΟΤ, Ανδρέας Φιορεντίνος, διαβεβαίωσε ότι ο οργανισμός θα αξιοποιήσει όλα τα διαθέσιμα εργαλεία για τη διατήρηση της ελκυστικότητας της Σαντορίνης στις διεθνείς αγορές. Επιπλέον, η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου σχεδιάζει μια συντονισμένη επικοινωνιακή αντεπίθεση, με στόχο την ενίσχυση της εικόνας της Σαντορίνης ως ασφαλούς και ελκυστικού προορισμού. Στο πλαίσιο αυτό, μελετάται η διοργάνωση εκστρατειών σε μεγάλες τουριστικές αγορές, καθώς και η συνεργασία με influencers και travel bloggers για την προώθηση του νησιού. Η επόμενη μέρα για τη ΣαντορίνηΠαρά την αυξημένη σεισμική δραστηριότητα, η τουριστική αγορά της Σαντορίνης δείχνει ανθεκτικότητα. Δεν καταγράφεται κύμα ακυρώσεων, αν και υπάρχει ανησυχία για το πώς θα εξελιχθεί η κατάσταση τους επόμενους μήνες. Η κρουαζιέρα είναι ο τομέας που έχει επηρεαστεί περισσότερο, με προσωρινές αναδρομολογήσεις, που ίσως επηρεάσουν τα έσοδα του νησιού. Ωστόσο, η συντονισμένη αντίδραση των Αρχών, οι εγγυήσεις της κυβέρνησης για τη βελτίωση των υποδομών και η στρατηγική προβολής δείχνουν ότι η Σαντορίνη θα μπορέσει να αντιμετωπίσει την κρίση χωρίς να πληγεί ανεπανόρθωτα η τουριστική της κίνηση. Το μεγάλο στοίχημα είναι η διατήρηση της εμπιστοσύνης των επισκεπτών και των διεθνών αγορών, ώστε η Σαντορίνη να παραμείνει ένας από τους κορυφαίους τουριστικούς προορισμούς του κόσμου. Πηγή: powergame.gr
Με σχεδόν 30 εκατ. αεροπορικές αφίξεις κάνει ταμείο το 2024
Ταξιδιώτες στο Αεροδρόμιο «Ελ. Βενιζέλος» © Eurokinisi / Δημόπουλος Θανάσης Από Βίκη Τρύφωνα Τους μήνες εκτός τουριστικής σεζόν του 2024 σημειώθηκε για πρώτη φορά η μεγαλύτερη ποσοστιαία αύξηση των αεροπορικών αφίξεων στην Ελλάδα, κάτι που αποτελεί σαφή ένδειξη διεύρυνσης της τουριστικής περιόδου. Σύμφωνα με τη μελέτη του ΙΝΣΕΤΕ με τίτλο «Διεθνείς Αεροπορικές Αφίξεις: 2023-2024», οι μήνες εκτός καλοκαιριού, δηλαδή από Ιανουάριο έως Μάιο και από Οκτώβριο έως Δεκέμβριο, κατέγραψαν διψήφιο ποσοστό αύξησης των αεροπορικών αφίξεων. Αντίθετα, στο διάστημα Ιουνίου – Σεπτεμβρίου η άνοδος κινήθηκε σε μονοψήφιο ποσοστό, παρ’ όλο που σε αυτό το τετράμηνο συγκεντρώνονται πάνω από τις μισές αεροπορικές αφίξεις στη χώρα μας (17,8 εκατομμύρια). Ο μήνας αιχμής των αεροπορικών αφίξεων το 2024 ήταν ο Ιούλιος, καθώς καταγράφηκαν 5,0 εκατ. αεροπορικές αφίξεις, που αντιστοιχούν στο 16,9% του συνόλου του 2024. Οι πιο δημοφιλείς προορισμοίΗ πλειονότητα των ανεροδρομίων παρουσίασε αύξηση και στη πρώτη θέση παραμένει ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών, με 11,1 εκατ. επιβάτες, παρουσιάζοντας αύξηση 15,3% σε σύγκριση με το 2023. Ακολούθησε το Ηράκλειο με 3,8 εκατ. επιβάτες, καταγράφοντας αύξηση 6,6%, ενώ στην τρίτη θέση βρέθηκε η Ρόδος με 3,0 εκατ. επιβάτες, καταγράφοντας αύξηση 13,8%. Στην τέταρτη θέση ακολούθησε η Θεσσαλονίκη με 2,5 εκατ. επιβάτες, καταγράφοντας αύξηση 3,9%. Η πεντάδα συμπληρώνεται με την Κέρκυρα με 2,0 εκατ. επιβάτες, που κατέγραψε αύξηση 6,8%. Οι διεθνείς αεροπορικές αφίξεις στην πρώτη πεντάδα των αεροδρομίων αντιστοιχούν στο 76% των συνολικών διεθνών αεροπορικών αφίξεων το 2024. Αντίθετα, μείωση παρουσίασαν τα αεροδρόμια Μυκόνου (-4.9%), Καβάλας (-6,6%), Αγχιάλου (-32,5%) και Χίου (-2,2%). Να σημειωθεί, πάντως, ότι οι αφίξεις στο αεροδρόμιο της Μυκόνου αντιπροσωπεύουν το 2% των συνολικών αφίξεων της χώρας. Στα περιφερειακά αεροδρόμια το 2024 καταγράφηκαν 15,8 εκατ. διεθνείς αεροπορικές αφίξεις, έναντι 14,8 εκατ. το 2023, παρουσιάζοντας αύξηση 7,0% σε σχέση με το 2023. Οι κύριες αγορές προέλευσης τουριστώνΣτην πρώτη θέση των επιβατών προέλευσης εξωτερικού διατηρήθηκε η αγορά του Ηνωμένου Βασιλείου με 5,3 εκατ. αφίξεις, παρουσιάζοντας ποσοστιαία αύξηση 7,2% ή +351 χιλ. σε απόλυτα μεγέθη. Η Γερμανία παρέμεινε στη δεύτερη θέση με 4,8 εκατ. επιβάτες παρουσιάζοντας τη μεγαλύτερη αύξηση σε απόλυτα μεγέθη +389 χιλ./+8,8%. Στην τρίτη θέση διατηρήθηκε η Ιταλία με 2,5 εκατ. αφίξεις (+12,6%), στην τέταρτη θέση παρέμεινε η Γαλλία με 1,7 εκατ. αφίξεις (+5,1%) και η πεντάδα συμπληρώνεται με την Πολωνία, με 1,4 εκατ. επιβάτες (+17,6%). Από τις πέντε πρώτες χώρες προέρχεται το 53% των επιβατών που αφίχθησαν στην Ελλάδα το 2024. Ολλανδία, Κύπρος, Ισραήλ, Ελβετία, Αυστρία συμπληρώνουν την δεκάδα των μεγαλύτερων αγορών προέλευση τουριστών του 2024. © INSETE INTELLIGENCE Τη μεγαλύτερη ποσοστιαία αύξηση παρουσίασε η Τουρκία με +25,3% και σχεδόν 670.000 επιβάτες. Ακολουθούν με μικρή διαφορά η Ουγγαρία +25% (370.000 επιβάτες) και οι ΗΠΑ +24,2% (610.000 επιβάτες). Στα επιμέρους αεροδρόμια, στην Αθήνα, οι περισσότεροι επιβάτες προήλθαν από την Ιταλία, τη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία και την Κύπρο. Στο αεροδρόμιο Θεσσαλονίκης προσγειώθηκαν κυρίως Γερμανοί, Βρετανοί, Κύπριοι, Ιταλοί και Πολωνοί. Ενώ οι τουρίστες που έφτασαν στα περιφερειακά αεροδρόμια προέρχονταν από Ην. Βασίλειο, Γερμανία, Ιταλία, Πολωνία και Γαλλία. Πηγή: powergame.gr
Η χρυσή δεκαετία των εξαγωγών και η επανεστίαση στην εσωτερική αγορά
Εμπόριο © Pixabay Από Βαγγέλης Μανδραβέλης Η μεγάλη αύξηση των εξαγωγών στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια ξεκίνησε το 2009, όταν η χώρα έβγαινε από μια περίοδο ευμάρειας και έμπαινε στην κρίση. Τόσο σε επίπεδο αγαθών, όσο και σε επίπεδο υπηρεσιών (κυρίως τουρισμός), την περίοδο 2010-2019 αναπτύσσονται με μεγάλους ρυθμούς. Η περίοδος δε 2014-2023 θεωρείται η χρυσή εποχή των εξαγωγών της χώρας, αφού, σύμφωνα με μελέτη της εταιρείας Stochasis, ο μέσος ετήσιος ρυθμός μεταβολής (ΜΕΡΜ) των εξαγωγών ανήλθε σε 4,20% σε πραγματικές τιμές και ξεπέρασε τους εταίρους της, αφού ο ΜΕΡΜ στην Ευρωζώνη ανήλθε σε 3,42%. Ο πραγματικός ρυθμός ανάπτυξης σε τιμές 2015 των εξαγωγών αγαθών & υπηρεσιών (Α&Υ) της Ελλάδας ξεπέρασε τόσο την Ισπανία (3,03%), όσο και τη Γερμανία (2,40%) και την Ιταλία (2,65%). Από τις χώρες του Nότου της ΕΕ ο ρυθμός μεταβολής των εξαγωγών Α&Υ της χώρας υστερεί μόνον εκείνου της Πορτογαλίας, ο οποίος για την ίδια περίοδο ανέρχεται ελαφρά υψηλότερα και στο 4,27%. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη μελέτη της Stochasis, τόσο οι εξαγωγές αγαθών, όσο και υπηρεσιών στην Ελλάδα κατά την περίοδο 2010-2023 υπερδιπλασιάστηκαν σε τρέχουσες τιμές (πλησίασαν τα 100 δισ. ευρώ από 45 δισ. ευρώ το 2009) και διευρύνθηκαν κατά 66% σε πραγματικές τιμές του 2015. Ανήλθαν σε 75 δισ. ευρώ από 45 δισ. ευρώ που ήταν το 2009. Ως ποσοστό του ΑΕΠ, οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών (Α&Υ) μέσα στην περίοδο 2010-2023 σχεδόν διπλασιάστηκαν και το ποσοστό από 20%, που ήταν το 2009, ανήλθε σε περίπου 37% το 2019 και σε 38,7% το 2023. Η χώρα στη διάρκεια της περασμένης δεκαετίας ξεπέρασε τόσο την Ιταλία, όσο και την Ισπανία στον δείκτη εξαγωγών Α&Υ ως ποσοστό του ΑΕΠ. To 2023 στην Ισπανία ο αντίστοιχος δείκτης ήταν 36,6% και στην Ιταλία 34,4%. Ώθηση στις εξαγωγές από τον τομέα των αγαθώνΗ μεγάλη ώθηση στις εξαγωγές δόθηκε από τον τομέα των αγαθών. Την περασμένη δεκαετία φαίνεται ότι οι καλές ελληνικές επιχειρήσεις, καθώς δεν έβρισκαν πελάτες στην εγχώρια αγορά, στράφηκαν σε αγορές εκτός της επικράτειας. Έτσι, οι εξαγωγές αγαθών ως ποσοστό του ΑΕΠ σχεδόν τριπλασιάστηκαν μέσα στη δεκαετία 2009-2019. Από 7,8% του ΑΕΠ που ήταν το 2009, το ποσοστό ανήλθε σε 20,2% το 2023. Σε τρέχουσες τιμές, από 20 δισ. ευρώ το 2009, ανήλθαν σε 49 δισ. ευρώ το 2023. Σε σταθερές τιμές (2015) ανήλθαν από 18 δισ. ευρώ σε 39 δισ. ευρώ. Αυξητικά φυσικά κινήθηκαν και οι εξαγωγές υπηρεσιών, αλλά σε χαμηλότερα επίπεδα απ’ ό,τι οι εξαγωγές αγαθών. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη Stochasis, σε τρέχουσες τιμές οι εξαγωγές υπηρεσιών διπλασιάστηκαν την περίοδο 2019-2023 στα 49 δισ. ευρώ, ενώ σε πραγματικές τιμές του 2015 η αύξηση ήταν περίπου 30% (ανήλθαν το 2023 σε 37 δισ. ευρώ από 28 δισ. ευρώ που ήταν το 2009). Η χαμηλή όμως βάση εκκίνησης φέρνει τη χώρα μας αρκετά χαμηλά σε σχέση με τους εταίρους της, παρά τα όποια βήματα έχουν γίνει, κυρίως τα τελευταία 10-15 χρόνια. Και αυτό γιατί, παράλληλα με την Ελλάδα, βήματα αύξησης των εξαγωγών έγιναν και από τους εταίρους της. Μάλιστα, την περίοδο 1995-2009 η χώρα πραγματοποιούσε μικρότερα βήματα αύξησης των εξαγωγών Α&Υ, ενώ οι Ευρωπαίοι εταίροι μας επιτάχυναν. Το αντίστροφο συνέβη την περίοδο 2009-2023, όταν η χώρα σημείωσε πραγματικά άλματα στις εξαγωγές Α&Υ. Την περίοδο 2020-2023 η χώρα κερδίζει έδαφος, όχι τόσο επειδή αυξάνουν οι εξαγωγές, αλλά επειδή χάνουν έδαφος οι εταίροι μας. Είναι σαφής δε η κάμψη του συγκριτικού δείκτη των εξαγωγών για τους εταίρους μας στην Ευρώπη κατά την περίοδο 2021-2023 σε σχέση με τον ελληνικό δείκτη, ο οποίος φαίνεται να παραμένει σχετικά υψηλός. Η πορεία του εμπορικού ισοζυγίου της ΕλλάδαςΗ μεγάλη διαφορά με τους εταίρους μας είναι ότι αυτοί είναι πλεονασματικοί στο εξωτερικό τους εμπόριο, ενώ εμείς είμαστε ελλειμματικοί. Ακόμη και η Πορτογαλία φέρεται μετά το 2010 να εξισορρόπησε το εμπορικό της ισοζύγιο Α&Υ, ενώ η χώρα μας παραμένει σταθερά ελλειμματική. Μάλιστα, τα τελευταία 3-4 χρόνια το εμπορικό έλλειμμα διευρύνθηκε, καθώς οι εισαγωγές Α&Υ στη χώρα μας εκτοξεύθηκαν, ενώ οι εξαγωγές δείχνουν ότι «κουράστηκαν» με την άνοδο που σημείωσαν την περίοδο 2010-2023. Με άλλα λόγια, οι ελληνικές επιχειρήσεις κάνουν το αντίστροφο με εκείνο που γινόταν την περίοδο 2010-2019. Καθώς η κατανάλωση στη χώρα μας αυξάνεται, επικεντρώνονται εκ νέου στην εσωτερική αγορά, δίνοντας μικρότερη έμφαση στις εξαγωγές. Πηγή: powergame.gr
Διώρυγα Παναμά: Το τεράστιο οικονομικό διακύβευμα πίσω από το “ξαφνικό” ενδιαφέρον του Τραμπ
Του Kyle Khan-Mullins Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει τη δική του αυτοκρατορία ακινήτων – τώρα όμως θελει να επεκτείνει την αμερικανική. Πριν την ορκωμοσία του, απηύθυνε ζήτησε επανειλημμένα να αποκτήσουν οι ΗΠΑ τον έλεγχο της Γροιλανδίας -αυτοδιοικούμενου εδάφους που ανήκει όμως στη Δανία- με την Κοπεγχάγη να απαντά ανακοινώνοντας κονδύλια άνω των 2 δισ. δολαρίων για να ενισχύσει τη στρατιωτικής της παρουσίας στην Αρκτική. Στην ομιλία του κατά την τελετή ορκωμοσίας του στις 20 Ιανουαρίου, ο Τραμπ δεν αναφέρθηκε στη Γροιλανδία ως την επόμενη κατάκτησή του. Αυτό τον “ρόλο” τον πήρε η Διώρυγα του Παναμά. “Τη δώσαμε στον Παναμά”, δήλωσε, “και την παίρνουμε πίσω”. Ο πρόεδρος του Παναμά, ο Χοσέ Ραούλ Μουλίνο, απέρριψε κάθε προοπτική αλλαγής ιδιοκτησίας του καναλιού, αλλά ο Τραμπ δεν μοιάζει διατεθειμένος να παραιτηθεί εύκολα από αυτή του την απαίτηση και ίσως το πρώτο ταξίδι του νέου Αμερικανού ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο στο εξωτερικό να είναι στον Παναμά. Το σενάριο να πουλήσει ο Παναμάς τη Διώρυγα, είτε με τη θέλησή του είτε κατόπιν αμερικανικού εξαναγκασμού, δεν συγκεντρώνει και πολλές πιθανότητες να υλοποιηθεί. Γιατί, όμως, ενδιαφέρεται τόσο πολύ ο Τραμπ για τη Διώρυγα και ποια είναι η πραγματική αξία αυτής της υδάτινης οδού; Το Forbes μίλησε με εμπειρογνώμονες και διαπίστωσε ότι η απάντηση στο ερώτημα είναι τουλάχιστον 11ψήφια. Η Διώρυγα είναι μια εξαιρετική επιχείρηση. Το 2024 τα καθαρά της κέρδη ανήλθαν στα 3,5 δισ. δολάρια, ενώ τα συνολικά έσοδά της ήταν περίπου 5 δισ. δολάρια. Τα περιουσιακά στοιχεία που συνδέονται με τον “πυρήνα” των δραστηριοτήτων της Διώρυγας (βλ. γέφυρες, αεροδρόμια, διόδια) μπορούν να πολλαπλασιάσουν 20 με 35x το EBITDA του Καναλιού, εκτοξεύοντας τη “θεωρητική” αποτίμηση του στα 70-120 δισ. δολάρια. Ένα περιουσιακό στοιχείο τόσο θεμελιώδες για το παγκόσμιο εμπόριο όπως η Διώρυγα του Παναμά χρειάζεται ένα επιπλέον premium. Σχεδόν 10.000 εμπορικά πλοία πέρασαν από το Κανάλι το 2024 μεταφέροντας φορτία περίπου 423 εκατ. τόνων. Κάθε πλοίο κατέβαλε εκατοντάδες χιλιάδες δολάρια σε τέλη διέλευσης από τη Διώρυγα ανάλογα με το μέγεθος και τη χωρητικότητα του φορτίου του. Οι ναυτιλιακές προτιμούν να καταβάλλουν τα τέλη διέλευσης, καθώς οι εναλλακτικές λύσεις είναι πολύ χειρότερες. “Εξ ορισμού η Διώρυγα του Παναμά είναι ένα μονοπωλιακό περιουσιακό στοιχείο”, επισημαίνει ο Stephen Dowd, επικεφαλής επενδύσεων της CBRE. “Ποιοι είναι οι ανταγωνιστές; Ο επικίνδυνος και χρονοβόρος κύκλος της Νότιας Αμερικής, ή να μεταφερθεί το εμπόρευμα με αεροπλάνο κάπου στη Δυτική Ακτή των ΗΠΑ και αποκεί να μεταφερθούν με τρένο στον προορισμό τους”. Επιπλέον, πρέπει να ληφθούν υπόψη και γεωπολιτικά ζητήματα. Σε επίπεδο υποδομής, η Διώρυγα του Παναμά μόνο μία αντιστοιχία έχει παγκοσμίως: τη Διώρυγα του Σουέζ στην Αίγυπτο, η οποία συνδέει τη Μεσόγειο με την Ερυθρά Θάλασσα. Για τον έλεγχο του Σουέζ έχουν ξεσπάσει στο παρελθόν αρκετές στρατιωτικές συγκρούσεις. Η Διώρυγα του Παναμά είναι εξίσου αναγκάια για το παγκόσμιο εμπόριο. “Ως περιουσιακό στοιχείο έχει στρατηγική αξία, που σχετίζεται με την οικονομική και εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ”, σημειώνει ο Matt Neuringer, της Orrick, Herrington & Sutcliffe. “Η αποτίμησή της πάει σε άλλο επίπεδο, επειδή η Διώρυγα έχει μεγάλη άυλη αξία για την κυβέρνηση των ΗΠΑ”. Με μια θεωρητική μέθοδο αποτίμησης, ο Neuringer προτείνει η συμβολή της Διώρυγας στο ετήσιο ΑΕΠ του Παναμά ύψους 83 δισ. δολαρίων -που εκτιμάται από την Αρχή της Διώρυγας το 2023 μεταξύ 3-6%, ή περίπου 2,5 με 5 δισ.δολάρια- να πολλαπλασιαστεί με τη διάρκεια μιας συμφωνίας. Μια 50ετής μίσθωση θα μπορούσε να εκτοξεύσει την αποτίμηση της Διώρυγας κατ’ ελάχιστον στα 125 με 250 δισ. δολάρια. Ποσό το οποίο θα μπορούσε να μειωθεί, αν οι ΗΠΑ δεσμεύονταν σε μια συμφωνία διαμοιρασμού των εσόδων με τον Παναμά ή αναλάμβαναν να καλύψουν ορισμένες μελλοντικές δαπάνες. “Νομίζω πως οτιδήποτε λιγότερο από μια τέτοια συμφωνία θα ήταν δύσκολο να το ‘πουλήσει’ η κυβέρνηση του Παναμά στον λαό της”, προσθέτει ο ίδιος. Ούτε η Αρχή της Διώρυγας ούτε η πρεσβεία του Παναμά στην Ουάσιγκτον απάντησαν σε αίτημα για σχολιασμό. Ο έλεγχος της Διώρυγας είναι ένα ζήτημα με ρίζες πολύ βαθιά στον χρόνο. Ήδη από τη δεκαετία του 1690, το τότε ανεξάρτητο Βασίλειο της Σκωτίας προσπάθησε να εποικίσει την περιοχή για να διευκολύνει τους εμπορικούς της σκοπούς. Στα τέλη της δεκαετίας του 1800, μια γαλλική εταιρεία ήταν η πρώτη που επιχείρησε να κατασκευάσει ένα κανάλι. Οι δεκάδες χιλιάδες θάνατοι από ασθένειες στην περιοχή ανάγκασαν το Παρίσι να εγκαταλείψει το εγχείρημα. Οι ΗΠΑ, αφού υποστήριξαν τον αγώνα του Παναμά για ανεξαρτησία από την Κολομβία, ανέλαβαν την κατασκευή της Διώρυγας το 1904, έσκαψαν πάνω από 240 εκατ. κυβικά μέτρα χώματος και το Κανάλι άνοιξε το 1914. Η κατασκευή του δεν ήταν φθηνή, τότε κόστισε 375 εκατ. δολάρια, που σε σημερινά χρήματα ισούται με περίπου 12 δισ. δολάρια. Τις επόμενες δεκαετίες ο Παναμάς εξέφρασε τη δυσαρέσκειά του για τον αμερικανικό έλεγχο επί της Διώρυγας. Το 1979 ο πρόεδρος Τζίμι Κάρτερ συμφώνησε να επιστρέψει στον Παναμά τον έλεγχο μιας ζώνης της Διώρυγας πλάτους 10 μιλίων και το 1999 όλη τη Διώρυγα, με την προϋπόθεση ότι η Ουάσιγκτον θα μπορούσε να υπερασπιστεί την ουδετερότητα του Καναλιού στέλνοντας στρατεύματα. Βελτιωτικά έργα, που στοίχισαν στην κυβέρνηση του Παναμά περισσότερα από 5 δισ. δολάρια και τα οποία ολοκληρώθηκαν το 2016, έδωσαν τη δυνατότητα στη Διώρυγα να εξυπηρετεί ακόμα μεγαλύτερα πλοία, γεγονός που αύξησε και άλλο τα έσοδα: περίπου 56% κατά την πενταετία 2019 και 2024. Ο Τραμπ πιστεύει ότι αυτά τα χρήματα ανήκουν στις ΗΠΑ. Τον περασμένο Δεκέμβριο διαμαρτυρήθηκε πως “τα τέλη διέλευσης που χρεώνει ο Παναμάς είναι γελοία”. Παρόλο που τα τέλη έχουν αυξηθεί σημαντικά τον τελευταίο χρόνο. Σημειωτέον πως πάνω από το 70% των πλοίων που διέρχονται από το Κανάλι πηγαίνουν ή έρχονται από αμερικανικά λιμάνια. Ο Τραμπ και ορισμένοι σύμμαχοί του στο Κογκρέσο έχουν εκφράσει την ανησυχία τους για τον κινεζικό έλεγχο της Διώρυγας ( ισχυρισμό που ο Παναμάς αρνείται), σημειώνοντας ότι εταιρείες με έδρα την Κίνα διαχειρίζονται λιμάνια και άλλα μεγάλα έργα υποδομής στον Παναμά, τα οποία θα μπορούσαν, θεωρητικά, να αποτελέσουν απειλή για την αμερικανική πρόσβαση στη Διώρυγα σε περίπτωση σύγκρουσης. “Είμαι ευγνώμων στον πρόεδρο Τραμπ για την ευαισθητοποίηση του σχετικά με την κατάσταση στη Διώρυγα του Παναμά και τις απειλές για τα αμερικανικά συμφέροντα”, δήλωσε ο γερουσιαστής του Τέξας Τεντ Κρουζ ενώπιον της
Τι θα συμβεί στα αμερικανικά αγροκτήματα εάν ο Τραμπ εκδιώξει τους παράνομους εργάτες γης;
Από τον Δημήτρη Αντωνόπουλο Θα κάνουμε την Αμερική μεγάλη ξανά (Make America Great Again) και στον αγροτοδιατροφικό τομέα όπως διατείνεται ο Πρόεδρος Τραμπ; Αυτό δεν είναι καθόλου βέβαιο, όπως αποφαίνονται σύσσωμοι οι ασχολούμενοι με την παραγωγή τροφής σε όλα τα στάδια στη χώρα! Κοινή αφετηρία της αρνητικής τους θέσης η εκπεφρασμένη άποψη του προέδρου ότι θα εφαρμόσει το μεγαλύτερο πρόγραμμα επαναπατρισμού μεταναστών, περιλαμβανομένων εργατών γης, μετά το 1954, όπου 1,1 εκατ. άτομα επέστρεψαν στο Μεξικό. Ποιος θα μαζέψει τη σοδειά από τα χωράφια, ποιος θα αρμέξει τις αγελάδες και ποιος θα φροντίσει τις κότες στα ορνιθοτροφεία, αφού οι ξένοι εργάτες εκτελούν την συντριπτική πλειοψηφία των σχετικών εργασιών και οι μισοί ίσως από αυτούς είναι παράνομοι; Δηλαδή, υποψήφιοι για επιστροφή στις χώρες τους… Από τον Δημήτρη Αντωνόπουλο Θα κάνουμε την Αμερική μεγάλη ξανά (Make America Great Again) και στον αγροτοδιατροφικό τομέα όπως διατείνεται ο Πρόεδρος Τραμπ; Αυτό δεν είναι καθόλου βέβαιο, όπως αποφαίνονται σύσσωμοι οι ασχολούμενοι με την παραγωγή τροφής σε όλα τα στάδια στη χώρα! Κοινή αφετηρία της αρνητικής τους θέσης η εκπεφρασμένη άποψη του προέδρου ότι θα εφαρμόσει το μεγαλύτερο πρόγραμμα επαναπατρισμού μεταναστών, περιλαμβανομένων εργατών γης, μετά το 1954, όπου 1,1 εκατ. άτομα επέστρεψαν στο Μεξικό. Ποιος θα μαζέψει τη σοδειά από τα χωράφια, ποιος θα αρμέξει τις αγελάδες και ποιος θα φροντίσει τις κότες στα ορνιθοτροφεία, αφού οι ξένοι εργάτες εκτελούν την συντριπτική πλειοψηφία των σχετικών εργασιών και οι μισοί ίσως από αυτούς είναι παράνομοι; Δηλαδή, υποψήφιοι για επιστροφή στις χώρες τους… Εκτιμάται ότι σε ολόκληρη τη χώρα ζουν 11 εκατ. παράνομοι ή παράτυποι μετανάστες, από τους οποίους 8,3 εκατ. συμμετέχουν ενεργά στην παραγωγή κάθε είδους. Ο μεγαλύτερος αριθμός από αυτούς, βρίσκεται στην Καλιφόρνια, την Φλόριντα και το Τέξας και αντιπροσωπεύουν το 7-8% του τοπικού εργατικού δυναμικού. Σε καμία περίπτωση δεν είναι τυχαίο ότι οι τρεις αυτές πολιτείες είναι τροφοδότες της αμερικανικής, και όχι μόνο, αγοράς με φρέσκα και άλλα υψηλής αξίας αγροτικά προϊόντα όπως οι ξηροί καρποί, οι χυμοί και το βοδινό κρέας. Με βάση μια εκτίμηση του 2017, περί το 9% των εργατών σε ολόκληρο το φάσμα της τροφής από το χωράφι στο πιάτο ήταν μετανάστες χωρίς χαρτιά. Διότι στην συζήτηση θα πρέπει να περιλάβουμε και τους ασχολούμενους στον τομέα τη εστίασης, οι οποίοι στα πίσω δωμάτια των εστιατορίων, ετοιμάζουν το φαγητό και πλένουν τα πιάτα. 850.000 εργάτες γης περιοδεύουν τη χώρα να μαζέψουν τις σοδειέςΤο Υπουργείο Εργασίας εκτίμησε ότι τη διετία 2019 – 2020, στον στενότερο τομέα της φυτικής παραγωγής περίπου οι μισοί (44%) των εργατών ανήκαν στην ίδια κατηγορία. Το αρμόδιο Υπουργείο Γεωργίας (USDA), εκτίμησε πριν λίγα χρόνια ότι η αμερικανική γεωργία βασίζεται σε ένα στρατό 850.000 μεταναστών, που μετακινούνται από την Φλόριντα τον χειμώνα όπου μαζεύουν λαχανικά και πορτοκάλια μέχρι το Νιου Τζέρσεϊ το καλοκαίρι που μαζεύουν βατόμουρα και μύρτιλα. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, οι μισοί ίσως και περισσότεροι είναι χωρίς χαρτιά. Έχουμε κάθε λόγο να υποθέσουμε ότι οι δείκτες αυτοί θα συνέχισαν την ανοδική τους πορεία τα χρόνια μέχρι σήμερα, παρόλη την εκπληκτική εκμηχάνιση της αγροτικής παραγωγής στα αμερικανικά χωράφια. Κι εδώ είναι ένα μεγάλο ποιοτικής φύσεως πρόβλημα: πολλοί από τους παράνομους μετανάστες γνωρίζουν άριστα τον χειρισμό πολύπλοκων μηχανημάτων συλλογής, που μεταξύ άλλων παραγόντων καθιστούν την αμερικανική γεωργία, ακόμη τουλάχιστον, διεθνώς ανταγωνιστική. Ποιος θα τα χειριστεί αυτά, αναρωτιέται εργολάβος συλλογής ξηρών καρπών στην Καλιφόρνια; Όταν αναφερόμαστε εδώ στην Ελλάδα για έλλειψη εργατών στον πρωτογενή τομέα, εννοούμε κατά βάση την περίοδο της συγκομιδής, όπου χρειάζονται πολλά χέρια. Στις ΗΠΑ, όμως, ο κτηνοτροφικός τομέας που απαρτίζεται από μεγάλες μονάδες βοοειδών, κοτόπουλων και χοιρινών, χρειάζεται εργάτες όλο τον χρόνο. Ο Adam Croissant, που έχει διατελέσει αντιπρόεδρος της γνωστής σε εμάς εταιρείας παραγωγής στραγγιστού γιαουρτιού στις ΗΠΑ Chobani, όπου υπερσκέλισε τις ελληνικές εταιρείες στα ράφια, δήλωσε απλά και καθαρά: «Ολόκληρος ο γαλακτοκομικός τομέας, αντιλαμβάνεται ότι χωρίς μετανάστες, απλά δεν υπάρχει!». Για τους κλάδους παραγωγής αγροτικών προϊόντων που δουλεύουν όλο το χρόνο, όπως η κτηνοτροφία, δεν έχει εφαρμογή το πρόγραμμα Η2Α, δηλαδή η πρόσκληση αλλοδαπών εργατών για 6 ή 10 εβδομάδες το χρόνο για εποχιακές δουλειές. Με βάση την διάταξη αυτή που ισχύει πολλά χρόνια, σήμερα στα χωράφια των ΗΠΑ εργάζονται 378.000 νόμιμοι εργάτες έναντι μόλις 48.000 το 2005. Μάλιστα, πολλές Πολιτείες έχουν εντείνει τους ελέγχους στις αγροτικές περιοχές και τα χωράφια για παράνομους μετανάστες κι αυτό έχει αναγκάσει τους εργοδότες να αναζητούν όσο το δυνατόν περισσότερους νόμιμους. Όταν φυσικά τους βρίσκουν. Και μόνο ο φόβος ελέγχων παραλύει την παραγωγήΟ Jeffry Dorfman, Καθηγητής Αγροτικής Οικονομίας στο Πανεπιστήμιο North Carolina State University και ανώτατος κρατικός υπάλληλος μεταξύ 2019-2023, θέτει ένα άλλο ενδιαφέρον θέμα σχετικά με τους ελέγχους: Και μόνο ο φόβος ελέγχων, είναι ικανός να προκαλέσει παράλυση! Όταν διαδίδεται ότι ελεγκτικές αρχές του ICE (U.S. Immigration and Customs Enforcement) βρίσκονται στην περιοχή, πολλοί μετανάστες, ακόμη και αυτοί με νόμιμα χαρτιά, εξαφανίζονται για ημέρες από τα χωράφια!Ελάτε στη θέση ενός παραγωγού που έχει συμβόλαιο με ρήτρες μάλιστα με αλυσίδα σούπερ μάρκετ και να τα παρατάνε επί τόπου οι εργάτες του χωρίς να ξέρει πότε θα γυρίσουν και τα λαχανικά του να ωριμάζουν στα χωράφια… Ο ορισμός της καταστροφής! Κάποιοι, παρομοίασαν την κατάσταση με λίγους νόμιμους μετανάστες με τα όσα συνέβησαν την περίοδο της πανδημίας: οι παραγωγές θα σαπίζουν στα χωράφια όπως και τότε, για διαφορετικούς όμως λόγους. Τότε, δεν υπήρχε αγορά, αφού η εστίαση ήταν κλειστή, τώρα δεν θα υπάρχουν χέρια να μαζέψουν τους καρπούς. Η μεγάλη όμως διαφορά είναι ότι τώρα η έλλειψη τροφίμων στα ράφια θα εκθρέψει ένα νέο κύμα πληθωρισμού που τόσο ταλαιπώρησε όλους! Η Πολιτεία της Τζόρτζια, παράγει αγροτικά προϊόντα αξίας 84 δισ. δολαρίων και απασχολεί 328.000 άτομα. Βασίζεται στο πρόγραμμα Η2Α για να καλύψει το 60% των θέσεων αυτών εργασίας. Δηλαδή, οι παράνομοι μετανάστες πρέπει να υπερβαίνουν τους 100.000 άτομα! Η όλη κατάσταση όπως διαμορφώνεται έχει εκτινάξει τις ωριαίες αμοιβές των εργατών γης σε ολόκληρη την χώρα. Συγκρινόμενο μάλιστα, το ωρομίσθιο με το αντίστοιχο του γειτονικού Μεξικού, η διαφορά προκαλεί δέος και εμφανίζεται σαν ωρολογιακή βόμβα στο αγροτοδιατροφικό σύστημα όχι μόνο των ΗΠΑ αλλά και ολόκληρης της υφηλίου, δεδομένης της δεσπόζουσας θέσης που κατέχουν στην παγκόσμια σκακιέρα. Ωριαία αμοιβή εργατών γης σε
Τουρισμός: Σε Airbnb μόλις 2 στις 10 διανυκτερεύσεις στην Ελλάδα το 2024
Διαμέρισμα με θέα την Ακρόπολη που διατίθεται για βραχυχρόνια μίσθωση © Airbnb Από Βίκη Τρύφωνα Το ξενοδοχείο παραμένει η κορυφαία επιλογή διαμονής για τους τουρίστες στην Ελλάδα, αλλά και στην Ευρώπη, σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα της Eurostat για το 2024. Παρά την ισχυρή άνοδο των εναλλακτικών καταλυμάτων, η πλειονότητα των διανυκτερεύσεων στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε σε ξενοδοχειακές μονάδες (76,3%), επιβεβαιώνοντας τη διαχρονική τους δημοτικότητα. Μόλις το 22,1% των διανυκτερεύσεων πραγματοποιήθηκαν σε εξοχικές κατοικίες ή καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης, ενώ μόνο το 1,4% σε κάμπινγκ. Με βάση τις εκτιμήσεις της Eurostat για το σύνολο του 2024, στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκαν πάνω από 152 εκατομμύρια διανυκτερεύσεις, αριθμός αυξημένος κατά 3,5% σε σύγκριση με το 2023. Οι διεθνείς επισκέπτες αποτελούν τη συντριπτική πλειονότητα (125,8 εκατ. διανυκτερεύσεις), έναντι των Ελλήνων ταξιδιωτών (22 εκατ. διανυκτερεύσεις). Η Ευρώπη σε αριθμούς: Η Ελλάδα ανάμεσα στους πρωταγωνιστέςΤα ξενοδοχεία διατηρούν το προβάδισμα, τόσο στην υψηλή σεζόν, όσο και στο σύνολο του έτους. Κατά τη διάρκεια του γ’ τριμήνου, που παραδοσιακά συγκεντρώνει το μεγαλύτερο μέρος της τουριστικής κίνησης, το 72,9% των διανυκτερεύσεων έγινε σε ξενοδοχειακά καταλύματα, ενώ εξοχικές κατοικίες και βραχυχρόνιες μισθώσεις απορρόφησαν το 26%. Σε ό,τι αφορά το γ’ τρίμηνο, οι διανυκτερεύσεις ανήλθαν σε 86 εκατομμύρια, με αύξηση 3,3% σε σύγκριση με το 2023. Από αυτές, τα 63 εκατ. πραγματοποιήθηκαν σε ξενοδοχεία (+3,3%), 22,4 εκατ. σε εξοχικές κατοικίες (+3,4%), ενώ τα κάμπινγκ κατέγραψαν 1,6 εκατ. διανυκτερεύσεις (2,4%). Οι διεθνείς επισκέπτες ξεπέρασαν τις 74,8 εκατ. διανυκτερεύσεις, καταγράφοντας άνοδο 3,5%. Με 2,7 εκατ. περισσότερες διανυκτερεύσεις έναντι του αντίστοιχου τριμήνου του 2023, η Ελλάδα είχε τη δεύτερη μεγαλύτερη συνεισφορά στην αύξηση, σε απόλυτους αριθμούς -μετά την Ισπανία (+4,4 εκατ. διανυκτερεύσεις). Στην Ευρώπη η άνοδος ανήλθε σε 0,8%, με 9,5 εκατ. επιπλέον διανυκτερεύσεις από το γ’ τρίμηνο του 2023, ενώ συνολικά καταγράφηκαν 1,2 δισ. διανυκτερεύσεις. Σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, ο κλάδος των ξενοδοχείων συγκέντρωσε το 63% των συνολικών διανυκτερεύσεων για το 2024, με την Ελλάδα να συμβάλλει δυναμικά στην αύξηση αυτήν. Οι δημοφιλείς τουριστικοί προορισμοί της Μεσογείου, όπως η Ισπανία, η Ιταλία και η Ελλάδα, συγκέντρωσαν σχεδόν το 50% των διεθνών αφίξεων, επιβεβαιώνοντας τη διαχρονική τους ελκυστικότητα. Οι αερομεταφορές και η σημασία των charter πτήσεωνΠολύ ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα στοιχεία της Eurostat για τις αεροπορικές πτήσεις το 2024, οι οποίες, αν και αυξήθηκαν κατά 5,8% σε σύγκριση με το 2023, ωστόσο παρέμειναν λίγο κάτω από τα προ-πανδημικά επίπεδα του 2019 (7 εκατ.). Συγκεκριμένα, πέρυσι πραγματοποιήθηκαν 6,7 εκατομμύρια εμπορικές πτήσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι μη προγραμματισμένες εμπορικές πτήσεις (charter και ειδικά δρομολόγια) αποτέλεσαν το 8,7% του συνόλου των πτήσεων στην ΕΕ, με την υψηλότερη συγκέντρωσή τους να καταγράφεται κατά τους καλοκαιρινούς μήνες (Ιούνιος: 10,3%, Ιούλιος: 10,7%, Αύγουστος: 10,1%). Στο πλαίσιο αυτό, το αεροδρόμιο της Αθήνας ξεχώρισε ανάμεσα στα 10 μεγαλύτερα αεροδρόμια της ΕΕ, με το 5,5% των εμπορικών πτήσεων να αφορά μη προγραμματισμένα δρομολόγια. Το ποσοστό αυτό είναι το υψηλότερο μεταξύ των μεγάλων αεροδρομίων, υπογραμμίζοντας τον σημαντικό ρόλο των charter πτήσεων στην προσέλκυση τουριστών. Στην ΕΕ, τα αεροδρόμια του Άμστερνταμ (484.000 πτήσεις), του Παρισιού (463.000) και της Φρανκφούρτης (437.000) είχαν τη μεγαλύτερη δραστηριότητα, ενώ το αεροδρόμιο της Αθήνας ήταν το 8ο πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο της Ευρώπης, με περισσότερες από 260.000 πτήσεις. Πηγή: powergame.gr
ΕΝΦΙΑ: Τα 10 SOS για τις διορθώσεις λαθών στο Ε9 που «ξεφουσκώνουν» τον λογαριασμό
Άνοιξε η πλατφόρμα Ε9 για το 2026 – Ποιες δηλώσεις πρέπει να ελέγξετε για να προλάβετε τα λάθη στα ειδοποιητήρια ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΤΕΛΙΟ ΚΡΑΛΟΓΛΟΥ Tη δυνατότητα να επικαιροποιήσουν και να διορθώσουν την εικόνα της ακίνητης περιουσίας τους, όπως αυτή αποτυπώνεται στο Ε9 έχουν οι φορολογούμενοι, πριν την έκδοση του νέου λογαριασμού ΕΝΦΙΑ. Όσοι έχουν εντοπίσει λάθη ή παραλείψεις στα δηλωμένα ακίνητά τους μπορούν να τα διορθώσουν, αποτρέποντας έτσι πιθανές πρόσθετες επιβαρύνσεις. Ο ΕΝΦΙΑ για το έτος 2025 θα υπολογιστεί με βάση την ακίνητη περιουσία που κατέχουν οι φορολογούμενοι την 1η Ιανουαρίου 2025. Οι δηλώσεις E9 θα επηρεάσουν τον ΕΝΦΙΑ που θα κληθούν να πληρώσουν φέτος με τις δόσεις να ξεκινούν να τρέχουν από τον Μάρτιο. Όσοι αποκτούν ή μεταβιβάζουν ακίνητα, είτε μέσω αγοράς, γονικής παροχής, δωρεάς ή κληρονομιάς, είτε μέσω άλλων μεταβολών, οφείλουν να δηλώσουν τις αλλαγές αυτές στο Ε9. Οι μεταβολές που πραγματοποιήθηκαν στην περιουσιακή κατάσταση κατά το 2024 πρέπει να δηλωθούν έως το τέλος Ιανουάριου 2025 μέσω της ηλεκτρονικής πύλης της ΑΑΔΕ. Παράλληλα, η πλατφόρμα της ΑΑΔΕ είναι ήδη διαθέσιμη για την υποβολή δηλώσεων που αφορούν μεταβολές περιουσιακής κατάστασης από την 1η Ιανουαρίου 2025 και έπειτα. Μέσω της εφαρμογής, οι φορολογούμενοι, είτε πρόκειται για φυσικά είτε για νομικά πρόσωπα, μπορούν να υποβάλουν αρχικές ή τροποποιητικές δηλώσεις Ε9 για τα έτη από το 2010 και μετά, να εκτυπώσουν πράξεις διοικητικού ή διορθωτικού προσδιορισμού φόρου ΕΝΦΙΑ από το 2014 και έπειτα, καθώς και να εκδώσουν Πιστοποιητικό ΕΝΦΙΑ βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας. Για τη διόρθωση ή την υποβολή νέας δήλωσης Ε9, οι φορολογούμενοι ακολουθούν μια συγκεκριμένη διαδικασία. Αρχικά, επιλέγουν το έτος υποβολής της δήλωσης και δημιουργούν τη σχετική δήλωση μέσω της εφαρμογής. Στη συνέχεια, ενημερώνουν τα στοιχεία της περιουσίας τους εισάγοντας, τροποποιώντας ή διαγράφοντας ακίνητα στους σχετικούς πίνακες. Για κάθε ακίνητο απαιτείται η συμπλήρωση των υποχρεωτικών πεδίων, όπως τα τετραγωνικά μέτρα, το είδος δικαιώματος, το ποσοστό συνιδιοκτησίας, καθώς και ο γεωγραφικός εντοπισμός του ακινήτου. Σε περιπτώσεις μεταβολών, προστίθενται στοιχεία συμβολαίων ή διαθηκών, αν υπάρχουν, ενώ στο τέλος, γίνεται έλεγχος της νέας περιουσιακής εικόνας μέσω προεπισκόπησης και υποβάλλεται οριστικά η δήλωση. Όσοι αποκτούν ή μεταβιβάζουν ακίνητα ή θέλουν να διορθώσουν τα στοιχεία των ακινήτων τους θα υποβάλουν δήλωση στοιχείων ακινήτων (Ε9) και θα πρέπει να ακολουθήσουν τα παρακάτω βήματα: 1. Επιλέξτε το έτος που θέλετε να υποβάλετε Ε9 και από τις διαθέσιμες ενέργειες της αρχικής σελίδας επιλέξτε «Δημιουργία δήλωσης Ε9» για να προβείτε στις απαραίτητες τροποποιήσεις της περιουσιακής σας κατάστασης. 2. Μπορείτε να εισαγάγετε/μεταβάλετε/διαγράψετε ακίνητο των πινάκων 1 (κτίσματα και οικόπεδα) και 2 (γήπεδα). 3. Εάν εισάγετε ακίνητο, συμπληρώστε όλα τα υποχρεωτικά πεδία που αφορούν τα περιγραφικά στοιχεία του ακινήτου (τετραγωνικά μέτρα, είδος εμπράγματου δικαιώματος, ποσοστό συνιδιοκτησίας κ.λπ.) και επίσης κάντε γεωγραφικό εντοπισμό του ακινήτου είτε μέσω επιλογής του νομού, δημοτικού διαμερίσματος και δρόμων οικοδομικού τετραγώνου είτε μέσω επιλογής ανοίγματος του χάρτη Αντικειμενικού Προσδιορισμού Αξίας Ακινήτων. 4. Εάν μεταβάλλετε ακίνητο, τροποποιήστε μόνο τα περιγραφικά στοιχεία για τα οποία απαιτείται τροποποίηση. 5. Κατά την οριστική υποβολή των δηλώσεων Ε9 ζητείται υποχρεωτικά η αναγραφή του αριθμού παροχής ρεύματος στα κτίσματα στα οποία έχετε πλήρη κυριότητα ή επικαρπία. 6. Ανάλογα με την αιτία εισαγωγής/μεταβολής/διαγραφής ακινήτου που θα επιλέξετε, θα πρέπει να συμπληρώσετε τα υποχρεωτικά πεδία που ζητούνται και αφορούν στοιχεία συμβολαίων (αριθμός και ημερομηνία συμβολαίου, ΑΦΜ συμβολαιογράφου), στοιχεία διαθήκης εφόσον υπάρχει (αριθμός και ημερομηνία δημοσίευσης, ημερομηνία θανάτου) κ.λπ. 7. Κατά την οριστική υποβολή δήλωσης Ε9 μπορεί να ζητηθεί η μεταβολή συγκεκριμένων ακινήτων λόγω ελλείψεων στα στοιχεία τους. 8. Οποιαδήποτε ενέργεια κάνετε, αποθηκεύεται προσωρινά. 9. Όταν ολοκληρώσετε τις μεταβολές της περιουσιακής σας κατάστασης, ελέγξτε το πώς έχει διαμορφωθεί μέσω της προεπισκόπησης περιουσιακής κατάστασης. 10. Επιλέξτε οριστική υποβολή της δήλωσης Ε9 και εάν επιθυμείτε μεταφορά της δήλωσης στο επόμενο έτος. Αυτόματο Ε9Οι φορολογούμενοι θα πρέπει να γνωρίζουν ότι: • Στις περιπτώσεις που η δήλωση φόρου μεταβίβασης ακινήτων υποβάλλεται ψηφιακά μέσω της εφαρμογής «myPROPERTY», δημιουργείται αυτόματα στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (Ο.Π.Σ.) Περιουσιολογίου Ακινήτων, δήλωση στοιχείων ακινήτων (Ε9) των συμβαλλομένων με τις μεταβολές της ακίνητης περιουσίας αυτών. • Στις περιπτώσεις που οι δηλώσεις φόρου γονικής παροχής και δωρεάς υποβάλλονται ψηφιακά μέσω της εφαρμογής «myPROPERTY» και αφορούν συμβόλαια με τα οποία μεταβιβάζεται ποσοστό μικρότερο ή ίσο του 100% πλήρους κυριότητας ή ψιλής κυριότητας ή επικαρπίας από έναν δωρητή/γονέα σε έναν ή περισσότερους δωρεοδόχους/τέκνα, δημιουργείται αυτόματα στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (Ο.Π.Σ.) Περιουσιολογίου Ακινήτων, δήλωση στοιχείων ακινήτων (Ε9) των συμβαλλομένων με τις μεταβολές της ακίνητης περιουσίας αυτών. Πηγή: newmoney.gr